حفاظت از زیست‌بوم‌های خلیج فارس و جزایر آن باید در شرایط جنگی اولویت سیاستمداران باشد

۰۳ شهریور ۱۴۰۵ | ۱۱:۴۵ کد : ۴۲۹۷ گفتگو، مناظره و آزاد اندیشی اسلایدر
در نخستین مسابقه از مسابقات یک چهارم نهایی چهاردهمین دوره مسابقات ملی مناظره دانشجویان ایران، گروه «ققنوس» از دانشگاه علوم پزشکی تهران با موضع موافق و گروه «ردام» از دانشگاه علم و هنر یزد با موضع مخالف به بررسی گزاره «حفاظت از زیست‌بوم‌های خلیج فارس و جزایر آن باید در شرایط جنگی اولویت سیاستمداران باشد» پرداختند.
حفاظت از زیست‌بوم‌های خلیج فارس و جزایر آن باید در شرایط جنگی اولویت سیاستمداران باشد

به گزارش روابط عمومی سازمان دانشجویان ایران، گروه «ققنوس» با موضع موافق، استدلال خود را با تفکیک میان «اولویت» و «اولویت مطلق» آغاز کردند و بیان داشتند که گزاره نمی‌گوید حفاظت از محیط زیست باید تنها یا بالاترین اولویت باشد، بلکه تأکید دارد این موضوع باید در فهرست اولویت‌های سیاستمداران قرار گیرد. این گروه همچنین میان وظیفه فرمانده نظامی در میدان نبرد و مسئولیت سیاستمدار در مدیریت کلان کشور تفاوت قائل شدند و گفتند سیاستمدار علاوه بر پیروزی در جنگ، باید بقای کشور و امکان حکمرانی پس از جنگ را نیز در نظر بگیرد.

این گروه در ادامه با اشاره به ویژگی‌های خلیج فارس، آن را دریایی کم‌عمق و نیمه‌بسته با ظرفیت خودپالایی محدود معرفی کردند و هشدار دادند که ورود مواد نفتی و شیمیایی در شرایط جنگی می‌تواند پیامدهای گسترده و بلندمدت داشته باشد. به گفته آنان، زندگی اقتصادی و اجتماعی مناطق جنوبی کشور به خلیج فارس وابسته است و آب‌شیرین‌کن‌ها، شیلات و صیادی از جمله بخش‌هایی هستند که در صورت آسیب به این زیست‌بوم با تهدید جدی مواجه خواهند شد.

گروه موافق همچنین تأکید کردند که حفاظت از خلیج فارس تنها یک دغدغه محیط زیستی نیست و با امنیت آب، غذا، معیشت، سکونت و حتی توان لجستیکی کشور ارتباط دارد. آنان با اشاره به مفهوم «جنگ محیط‌زیستی» استدلال کردند که محیط زیست می‌تواند در جنگ‌های نوین به ابزاری برای ضربه‌زدن به توان اقتصادی و اجتماعی کشور تبدیل شود؛ بنابراین سیاستمداران باید این تهدید را در محاسبات راهبردی خود لحاظ کنند.

در ادامه، گروه «ققنوس» تأکید کرد که حفاظت در زمان جنگ به معنای توقف عملیات نظامی نیست، بلکه می‌تواند از طریق پیش‌بینی نقاط حساس، تدوین پروتکل‌های واکنش سریع، استقرار تجهیزات مهار نشت و کاهش خسارت‌های غیرضروری انجام شود. این گروه همچنین با اشاره به تجربه جنگ خلیج فارس در سال ۱۹۹۱، بر هزینه‌های سنگین خسارت‌های زیست‌محیطی و ضرورت پیشگیری تأکید کرد.

در مقابل، گروه «دام» با موضع مخالف، محور استدلال خود را بر مفهوم «اولویت» در سیاست‌گذاری عمومی قرار دادند. آنان بیان کردند که در شرایط جنگی دولت با محدودیت بودجه، نیروی انسانی، زمان، تجهیزات و ظرفیت اجرایی مواجه است و بنابراین نمی‌تواند همه اهداف را با شدت یکسان دنبال کند. از نگاه این گروه، اهمیت یک موضوع الزاماً به معنای اولویت آن نیست و اولویت باید بر اساس فوریت، شدت پیامد و برگشت‌ناپذیری خسارت تعیین شود.

گروه مخالف تأکید کردند که حفاظت از زیست‌بوم خلیج فارس موضوعی مهم و ضروری است، اما در شرایط جنگی باید در کنار سایر تهدیدهای حیاتی مانند حفظ جان مردم، تداوم خدمات ضروری، تأمین آب و غذا و حفظ ظرفیت‌های حکمرانی مورد ارزیابی قرار گیرد. آنان افزودند که حفاظت مؤثر از محیط زیست به دولت کارآمد، منابع، امنیت و ثبات نهادی نیاز دارد و بقای دولت و جامعه می‌تواند پیش‌شرط اجرای سیاست‌های محیط زیستی باشد.

این گروه همچنین با اشاره به جنگ خلیج فارس در سال ۱۹۹۱، بر ضرورت تفکیک اقدامات پیش از جنگ، حین جنگ و پس از جنگ تأکید کردند. به گفته آنان، در مرحله پیش از جنگ باید اقدامات پیشگیرانه و آمادگی انجام شود، در حین جنگ حفظ جان مردم و بقای دولت و کاهش خسارات غیرضروری در اولویت قرار گیرد و پس از جنگ نیز پاکسازی و احیای زیست‌بوم‌ها دنبال شود.

محور اصلی اختلاف دو گروه، جایگاه حفاظت از زیست‌بوم‌های خلیج فارس در سلسله‌مراتب اولویت‌های سیاست‌گذاری در شرایط جنگی بود. گروه «ققنوس» این موضوع را بخشی از امنیت ملی و امنیت انسانی دانست و بر ضرورت قرارگرفتن آن در اولویت‌های سیاستمداران تأکید کرد؛ در مقابل، گروه «ردام» با تمرکز بر محدودیت منابع، هزینه فرصت و فوریت تهدیدها، اولویت‌دادن به محیط زیست را بدون مقایسه با سایر نیازهای حیاتی، فاقد مبنای کافی دانستند.

در این مناظره، هیئت داوران تخصصی شامل دکتر یاشار زکی، دکتر محمدجواد امیری، دکتر مهدی سلمانی و دکتر حمید صابر فرزام بودند و داوران دانشجویی و هیئت انتخاب سخنران برتر نیز در ارزیابی مسابقه حضور داشتند.

در پایان تیم ققنوس از دانشگاه علوم پزشکی تهران برنده این رقابت شد و به مرحله نیمه نهایی این دوره از مسابقات راه یافت.
 


نظر شما :