سازمان دانشجویان جهاد دانشگاهی
سازمان دانشجویان ایران ـ جهاد دانشگاهی

نگرش‌ سلیقه‌ای به موضوع «فرهنگ» موجب آزاد نشدن ظرفیت‌های فرهنگی است

به گزارش روابط عمومی سازمان دانشجویان جهاددانشگاهی، سعید پورعلی، معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی، در نخستین گردهمایی مدیران شعب سازمان دانشجویان جهاددانشگاهی،ضمن تبریک ایام دهه کرامت، اظهار کرد: بر این باورم که هرجا سخن از بی‌توجهی و اهمیت ندادن به فرهنگ است، در شرایط توسعه نیافتگی خواهیم بود، وقتی در مباحث توسعه، گفتمانی حاکم می‌شود که انسان‌محور توسعه است، یک استفاده ابزاری از فرهنگ می‌شود، در حالی که نگاه افراد به فرهنگ برای خود فرهنگ اصالت و اهمیت دارد.

وی ادامه داد: اگر بحث توسعه می‌خواهد به سرانجام برسد، باید به سرمایه‌های انسانی توسعه توجه شود. وضعیت ذهنی یکی از جلوه‌های فرهنگ است، البته فرهنگی جلوه‌های دیگری هم دارد، معماری، تاریخ، تعاملات و … بخشی از فرهنگ است، اما مهم‌ترین آنها، وضعیت ذهنی است که می‌تواند حکایت‌گر فرهنگ باشد. بعضی این وضعیت ذهنی را در فضای توسعه تعریف می‌کنند. اگر انسان فی نفسه بخواهد زیست انسانی داشته باشد، باید بررسی شود چه وضعیت ذهنی نیاز است داشته باشد.

معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی خاطرنشان کرد: اگر انسان «بما هو انسان» مطرح باشد، برای زیست او باید ذهنیت و منش‌هایی داشته باشد، دارایی‌های کشور فقط منابع طبیعی، پول، امکانات سخت‌افزاری و … نیست. مهم‌ترین دارایی یک کشور، باورها، ارزش‌ها و نگرش‌های جامعه است، همان‌گونه که دفاع مقدس را همین دارایی اداره کرد.

وی افزود: در کشور همان‌گونه که با منابع طبیعی رفتار می‌کنیم، با دارایی‌های فرهنگی رفتار می‌شود. تفکر حاکم بر توسعه و فرهنگ باید مورد اصلاح و بازنگری قرار گیرد و مفاهیم جدیدی مانند سرمایه فرهنگی و سرمایه اجتماعی وارد این حوزه شود.

پورعلی اذعان کرد: سرمایه، ثروت یا فرصتی است که برای منابع جدید می‌توان استفاده کرد. سرمایه فرهنگی، رمز بقا، رشد و تعالی فرد و جامعه خواهد بود.

وی با بیان اینکه اساس جهاد دانشگاهی بر پایه سرمایه فرهنگی، اجتماعی و انسانی است، ادامه داد: سرمایه فرهنگی برای جهاد، ریشه در این دارد که جهاد دانشگاهی معماری خود را بر سرمایه اجتماعی و انسانی گذاشت و تلاش کرد اعتماد، تعهد، شایستگی و کاردانی در این سازمان روح قالب باشد.

معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی گفت: برای حفظ سرمایه فرهنگی باید به اصالت فرهنگ توجه کنیم و فرهنگ را ذیل هیچ امر دیگری ندانیم. نگاه ابزاری به فرهنگ در مسیر توسعه باعث می‌شود تمام ظرفیت‌های این حوزه آزاد نشود.

وی افزود: حوزه فرهنگ در کشور ما و همچنین در جهاد دانشگاهی، با یک‌سری چالش‌ها مواجه است که خارج از حیطه فرهنگ است، دلایل مختلفی دارد که برخی درونی و برخی دیگر خارج از این حوزه است.

پورعلی یادآور شد: علت آنکه ظرفیت‌های حوزه فرهنگ آزاد نمی‌شود، آن است که افرادی کار فرهنگی را، هیئتی و تشکیلاتی می‌دانند و فرهنگ را به مثابه یک امر کنترل‌پذیر تلقی می‌کنند و بدون در نظر گرفتن مولفه‌های پیرامون یک مسئله به آن ورود می‌کنند.

وی ادامه داد: وجود مراکز متعدد با تفاسیر گوناگون در مقوله فرهنگ و سازماندهی تشکیلات فرهنگی از دیگر دلایل این مشکل است که باعث می‌شود کارکرد آن برای دیگران باشد و دست‌اندازی‌های غیرحرفه‌ای به تشکیلات فرهنگی شود.

معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی با اشاره به دیگر علل این مسئله در حوزه فرهنگ، گفت: حرکت‌های نمایشی، سطحی و روزمره که توسط نیروهای غیرمتخصص و غیرعلاقه‌مند به حوزه فرهنگ در مجموعه‌های متعدد انجام می‌شود، از دیگر دلایل آزاد نشدن ظرفیت‌های فرهنگی است، زمان ذهنی و زمان تقویمی این افراد یکی نیست و این مسئله باعث می‌شود ارتباط سازمان‌ها با یکدیگر قطع شود.

پورعلی با اشاره به دیگر دلایل برون بخشی حوزه فرهنگ تصریح کرد: نگرش‌های سلیقه‌ای و شعارگرایی در حوزه فرهنگ از جمله عوامل برون‌بخشی در آزاد نشدن ظرفیت‌های فرهنگی است. باید تمهیداتی بیندیشیم که این جلسات و اجتماعات را وسعت ببخشیم و به دنبال اجتماعات کوچک و هدفمند باشیم، پر کردن سالن فضیلت نیست.

معاون فرهنگی جهاد دانشگاهی یادآور شد: باید به دنبال تقویت نگاهِ فرصت بودن به فرهنگ باشیم، همچنین تقویت اعتماد و فضای مشارکتی، توانمندسازی منابع و اعتبارات و نیز تقویت فضای دانشجویی و مشارکتی در دستور کار قرار گیرد.

وی با بیان اینکه قبل‌تر ورود دانشجو در جهاد دانشگاهی، آسان بود، اظهار کرد: خوشبختانه جهاد دانشگاهی در زمینه توسعه آموزش عالی کشور، پایگاه خود را در دانشگاه‌های مادر کشور حفظ کرده است و لازم است در حوزه جذب و توانمندسازی دانشجویان در بدنه جهاد دانشگاهی با تاکید بر دانشگاه‌های مادر کشور، تلاش کنیم.

در پایان گردهمایی دور روزه مدیران شعب سازمان دانشجویان جهاد دانشگاهی، از مدیران شعب برتر این سازمان؛ احمد حاتمی از شعبه لرستان، سیاوش گلشیری از شعبه صنعتی اصفهان، حسین یوسفی از شعبه خراسان رضوی و سمیه بکشلو از شعبه واحد قزوین و رقیه فرنیا از شعبه زنجان، با اهدای تقدیرنامه، قدردانی شد.